|
Stresle Başa Çıkma
Stresle başa çıkmak, duygularınızı ve bunların ne zaman ve hangi koşullarda ortaya çıktığını anlamanızı gerektirir.
Ne yaptığınızın tam olarak bilincinde olduğunuz zaman yapacağınız işi belirleyebilir ve yaptığınız işle, yapılması gereken işi karşılaştırma olanağını bulabilirsiniz.
Hedefleri saptamak ve onlara ulaşmak, zamanı verimli kullanmada önemlidir. Ne yapmamız gerektiğini bilmiyorsak, işe nereden başlayacağımızı da bilemeyiz.
Nelerin önemli olduğunu, nelerin yapılması gerektiğini bilirsek, olayların bizi yönlendirmesini engeller ve olaylara biz yön veririz.
Stresle başa çıkma yollarını
-
Olumlu düşünce,
-
Uyku düzeninin uygunluğu,
-
Dengeli beslenme,
-
Kendimize zaman ayırma, dinlenme,
-
Zamanı etkin kullanma,
-
Konuşabileceğimiz ve güvenebileceğimiz en az bir arkadaşımız olması,
-
Vücudumuzu gevşetici teknikleri öğrenmek olarak belirtebiliriz.
Kişinin stresle başa çıkma için kullandığı iki format vardır. Birinde problem üzerinde yoğunlaşılır: kişi problemli durumu değerlendirir , durumu değiştirmek için veya sakınmak için birşeyler yapar. Diğerinde probleme verilen duygusal tepkiler üzerinde yoğunlaşılır: kişi endişe yaratan durumu direk ele almadan endişesini azaltmaya çalışır. İlk yönteme problem–odaklı başa çıkma ve ikinci yönteme duygu – odaklı başa çıkma denir.
Diyelim ki mezuniyetinizi engelleyecek bir dersten kalacağınıza dair bir duyum aldınız. Öğretmeninize danışabilirsiniz, gereklilikleri yerine getirmek için çalışma planı hazırlayabilirsiniz, sonra takip edersiniz. Bu hareketlerin ikiside problem – odaklı başa çıkma yoludur. Başka bir seçenek ise diplomanın önemli olmadığına veya kalma riskinizin olmadığına kendinizi inandırabilirsiniz. Bu da duygu– odaklı başa çıkma yöntemi olur.
Her birey kendine özgü yöntemlerle stres kaynağı durumlarla başa çıkar. Problem – odaklı ve duygu odaklı başa çıkma yöntemler kullanır. Çoğu durumda problem–odaklı başa çıkma yöntemi daha sağlıklı bir yöntemdir. Ancak her problem bu yöntemle çözülemez. Ölüm ya da hastalık olaylarında kişi durumla yüzleşmek için güçlü olması gerekir ve bu süreye kadar duygusal stresini azaltması gerekir. Genelde inancımızı korumak ve moralimizi yüksek tutmak için duygu – odaklı başa çıkma yöntemi kullanırız. Genel anlamla, duygu – odaklı başa çıkma yöntemi kullanırız. Genel anlamda, duygu –odaklı başa çıkma yöntemi kişi çok ağır derecede stres altında ise ve çıkış yolu bulamıyor ise kullanılır. Problem – odaklı başa çıkma yolları ise daha orta derece stres durumlarında kullanılır.
Bazı duygu – odaklı başa çıkma yöntemleri davranışlarla ortaya çıkar. Örneğin problemden uzaklaşmak için egzersiz yapmak, arkadaşlardan duygusal destek toplamak. Diğer yöntemler bilişseldir. Örneğin problemin önem derecesini değiştirmek, anlamsızlaştırmak "Düşündüm de aslında üzülmeye değmez.", "Onun dostluğunun benim için çok da önemli olmadığına karar verdim." Bu da kişinin stres kaynağı durumunu değiştirip kendisine tehlike yaratmayacak şekle dönüştürmesidir. |
